Ticaret Bakanlığı, gayrimenkul sektöründe şeffaflığı sağlamak, sahte ilanların önüne geçmek ve spekülatif fiyat artışları ile kayıt dışılığı engellemek amacıyla Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS) üzerindeki denetim ağını genişletiyor. Hazırlanan yeni modelle birlikte emlak piyasasında ilan aşamasından tapu devrine ve para transferine kadar tüm süreç dijital güvence altına alınıyor.
Gayrimenkul alım, satım ve kiralama süreçlerini kökten değiştirecek yeni düzenlemenin öne çıkan tüm detayları:
1. Yetkilendirme Sözleşmeleri e-Devlet'e Taşınıyor
Mevcut uygulamada mülk sahipleri e-Devlet üzerinden emlak işletmelerine yalnızca ilan yayımlama izni verebiliyordu. Yeni modelde ise mülk sahibi ile emlak işletmesi arasında imzalanan "yetkilendirme sözleşmesi" de doğrudan e-Devlet sistemine yüklenecek ve entegre edilecek. Böylece emlak işletmesinin taşınmazı hangi hukuki sözleşmeye ve şartlara dayanarak pazarladığı sistem üzerinden anlık takip edilebilecek.
2. Sözleşme Biterse İlan Otomatik Silinecek
Yeni altyapı sayesinde yetkilendirme sözleşmesi ile ilan platformları arasındaki bağ tamamen otomatize edilecek.
Taraflar arasındaki yetkilendirme sözleşmesinin süresinin dolması veya sözleşmenin feshedilmesi durumunda, taşınmaza ait ilan tüm dijital platformlardan anında ve otomatik olarak kaldırılacak.
Yetkisi sona erdiği halde portföyünde olmayan ya da satılmış taşınmazları internette sergilemeye devam eden işletmelerin "hayalet ilan" uygulamasına son verilecek.
3. Birden Fazla Emlakçıya İlan Yetkisi Dönemi Kapanıyor
Sektörün en büyük problemlerinden biri olan aynı gayrimenkulün birden fazla emlakçı tarafından farklı fiyatlarla ilan verilmesi de mercek altında. Yeni düzenleme kapsamında bir taşınmaz için yalnızca tek bir emlak işletmesinin yetkilendirilmesi seçeneği üzerinde duruluyor. Böylece bilgi ve fiyat kirliliğinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
4. Yabancı Mülk Sahiplerine Özel Doğrulama
Mevcut sistemde yetki doğrulamasını baypas etmek amacıyla istismar edilen yabancı maliklere ait gayrimenkuller ile tapu kaydı bulunmayan taşınmazlar için de özel bir mekanizma kuruluyor. Yabancı mülk sahiplerinin ilan süreçlerine getirilecek yeni doğrulama adımlarıyla, bu alan üzerinden yürütülen yetkisiz ve sahte ilan faaliyetleri engellenecek.
5. Satış Bedelinde "Güvenli Ödeme Sistemi" Zorunluluğu
Yeni model, gayrimenkul satışındaki finansal riskleri de sıfırlamayı amaçlıyor.
Alıcının satış bedelini doğrudan satıcıya transfer etmesi veya elden nakit ödemesi uygulaması sona eriyor.
Bunun yerine, para transferinin bloke havuz hesaplar üzerinden yapıldığı ve mülkiyet devri (tapu tescili) ile paranın eş zamanlı el değiştirdiği Güvenli Ödeme Sistemi devreye alınacak.
Bu adımla, yüksek tutarlı gayrimenkul alım satımlarında yaşanan dolandırıcılık, hırsızlık, ödeme anlaşmazlıkları ve kayıt dışı para hareketlerinin tamamen önüne geçilmesi hedefleniyor.
