Avrupa ülkeleri başta olmak üzere dünya genelinde tırmanan vize reddi krizleri, Türkiye'de yeşil pasaport (hususi pasaport) taleplerini zirveye taşıdı. Vize süreçlerinde yaşanan ciddi gecikmeler ve ret oranlarındaki artış, hem iş dünyasını hem de meslek profesyonellerini harekete geçirdi. 2026 yılının ilk 7 ayında, uluslararası alanda iş ve prestij kaybı yaşamak istemeyen 6 farklı meslek grubuna vizesiz seyahat imkanı tanınması için TBMM’ye peş peşe kanun teklifleri sunuldu.
İşte vize engelini aşmak için Meclis komisyonlarının gündemine taşınan o meslekler ve detayları:
1. Özel Okul Öğretmenleri Eşitlik İstiyor
Kamuda görev yapan meslektaşlarıyla aynı haklara sahip olmak isteyen özel sektör eğitimcileri için Mayıs 2026'da önemli bir adım atıldı. Meclis Başkanlığına sunulan yasa teklifiyle, özel öğretim kurumlarında çalışan öğretmenlere de yeşil pasaport verilmesi talep edildi. Özel okul öğretmenleri, vize engeli nedeniyle uluslararası seminerlere, eğitim programlarına ve akademik çalışmalara katılmakta büyük zorluklar yaşadıklarını belirterek hak arayışına girdi.
2. Diş Hekimleri, Veterinerler ve Mimarlara "15 Yıl" Şartı
Şubat 2026'da hazırlanan ortak bir yasa teklifiyle diş hekimleri, veteriner hekimler ve mimarlar tek bir çatı altında toplandı. Kendi meslek odalarına kayıtlı olan ve meslekte 15 yıllık kıdemi dolduran bu üç meslek grubunun yeşil pasaport kapsamına alınması istendi. Teklifin gerekçesinde, bu profesyonellerin dünyadaki bilimsel, teknik ve sanatsal gelişmeleri yerinde ve zamanında takip edebilmelerinin önündeki vize engelinin kaldırılması gerektiği vurgulandı.
3. Mühendisler Küresel İhaleleri Kaçırmak İstemiyor
2026'nın ilk çeyreğinde bir diğer somut hamle de mühendisler için yapıldı. Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği'ne (TMMOB) bağlı olarak çalışan ve 15 yıllık mesleki tecrübeye sahip mühendislerin yeşil pasaport alabilmesi için kanun teklifi verildi. Özellikle uluslararası projelerde görev alan mühendislerin, vize süreçleri nedeniyle küresel ölçekteki ihaleleri ve kritik iş fırsatlarını kaçırmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
4. İhracatın Yükünü Taşıyan Tır Şoförlerine "10 Yıl" Kolaylığı
Lojistik ve taşımacılık sektöründe yaşanan vize krizine karşı da bu yıl stratejik bir teklif sunuldu. Uluslararası taşımacılık yapan tır şoförlerinin sınır kapılarında haftalarca vize beklemesi, hem ihracat ürünlerinin zamanında teslim edilmesini engelliyor hem de ülke ekonomisine ciddi zarar veriyor. Bu gecikmeleri ve zaman kayıplarını önlemek amacıyla, mesleğinde 10 yılını doldurmuş tır şoförlerine yeşil pasaport verilmesini içeren teklif Meclis komisyonuna teslim edildi.
Ne Olacak? Meclis komisyonlarının gündeminde olan bu tekliflerin yasalaşması halinde, yüz binlerce çalışan vize kuyruklarından kurtulacak ve Türkiye'nin uluslararası ticareti, eğitimi ve bilimsel temsiliyet gücü önemli bir ivme kazanacak.
