Orta Doğu’da artan gerilim, küresel enerji piyasalarını sarsarken etkisi en net şekilde Avrupa’daki akaryakıt fiyatlarında görüldü. Kıta genelinde benzin ve özellikle dizel fiyatları tarihi seviyelere ulaştı.
Son dönemde fiyat artışlarının Almanya dışındaki ülkelerde daha hızlı gerçekleştiği dikkat çekiyor. İlk etapta Almanya’da sert yükselen fiyatlar, diğer ülkelerdeki artışın hızlanmasıyla birlikte dengelenmeye başladı.
Dizel tarafında ise tablo daha çarpıcı. Danimarka, artış hızında Almanya’yı geride bırakırken Avusturya da benzer seviyelere ulaştı. Buna karşılık Polonya, Çekya, Lüksemburg ve Belçika gibi ülkeler vergi avantajları sayesinde görece daha düşük fiyatlar sunmayı sürdürüyor. Ancak fiyat farklarının kapanmasıyla birlikte “akaryakıt turizmi” cazibesini kaybetmeye başladı.
Fiyat artışlarının temelinde, 28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan süreç bulunuyor. Bu gelişmeler özellikle taşımacılık maliyetlerini artırarak dizel fiyatları üzerinde ciddi baskı oluşturdu.
Avrupa genelinde en yüksek akaryakıt fiyatları Hollanda ve Danimarka’da görülüyor. Almanya da yüksek fiyatlı ülkeler arasında yer alırken, Bulgaristan ve Malta listenin alt sıralarında bulunuyor.
Isınma amaçlı yakıtlarda da benzer bir tablo söz konusu. Ülkeler arasında ciddi fiyat farkları oluşurken bazı bölgelerde maliyetlerin iki katına kadar çıktığı görülüyor.
Artan fiyat oynaklığına karşı Almanya’dan dikkat çeken bir adım geldi. “Avusturya modeli” olarak adlandırılan düzenleme kapsamında, akaryakıt istasyonlarının gün içinde yalnızca bir kez fiyat artırmasına izin verilmesi planlanıyor. Bu uygulamayla ani dalgalanmaların önüne geçilmesi hedefleniyor.
İran'ın Hürmüz Boğazını kapatmasıyla artan gerilimin sona ermesinin en az altı ay süreceği düşünüyor. Savaşın sona ermesi halinde bile akaryakıt fiyatlarındaki artış sebebiyle enflasyonun artmasından ötürü ekonomik anlamda olumsuz gelişmeler meydana geleceğinden endişe edilmektedir.
